تاریخ امروز۶ بهمن ۱۳۹۹
حکم شرعی بورس

حکم شرعی بورس چیست؟ آیا می توان بورس را نوعی قمار نامید؟

در سراسر دنیا سرمایه گذاری در بازار های خاصی همچون بورس، پر رونق است. حتی افرادی که دوره های آموزش بورس را نگذرانده اند، نیز برای سرمایه گذاری در این بازار مشتاقانه عمل می کنند. اما در کشورهای مسلمان همچون ایران، مردم با این سوال درگیر هستند که حکم شرعی بورس چیست؟ آیا ممکن است معامله در بازار بورس نوعی قمار به شمار رود؟

برای این که بتوانیم پاسخ این سوالات را بیان کنیم، ابتدا باید تعریفی از بورس و قمار داشته باشیم. بورس که یک کلمه فرانسوی است، در اصل به معنای کیف پول می باشد. همه مردم برای این که در بازار بتواند اقدام به خرید نمایند، باید از کیف پول برخوردار باشند.

که این کیف پول برای خرید سهام شرکت های مختلف، همان بورس است. اما قمار چیست؟ آیا می توانیم حکم شرعی بورس را همچون قمار بیان کنیم؟ در تعریف قمار باید بگوییم که همه چیز به تصادف، شانس یا اقبال وابسته است.

یعنی شخص با این امید که شاید موفق شود مبلغ زیادی سود به دست آورد، اصل سرمایه خود را به خطر می اندازد. در حالی که در بازار بورس، خرید و فروش سهام بیش از ۹۰% به تجربه و مهارت فرد وابسته است. نه به شانس و اقبال او. پس نمی توانیم بورس و قمار را در یک راستا قرار دهیم.

حکم شرعی بورس از نگاه مراجع تقلید

افرادی که تصمیم به سرمایه گذاری در بازار بورس می نمایند، معمولا به سراغ فتاوای مراجع تقلید در خصوص این مسئله می روند. تا سوالی که ذهنشان را درگیر نموده است برطرف کنند. برای این که بدانیم آیا بورس قمار است، در این مطلب به بررسی دیدگاه برخی از مراجع تقلید پرداخته ایم.

دیدگاه آیت الله خامنه ای درباره حکم شرعی بورس

حضرت ایت الله خامنه ای بر این عقیده هستند که بازار بورس در اصل محلی است، که دارایی های مختلف در ان مورد معامله قرار می گیرند. از این رو فی النفسه بورس دارای هیچ اشکالی نمی باشد. اما باید به این مسئله توجه داشت که آیا معاملاتی که در بازار بورس انجام می شود طبق قانون مشروع هستند یا خیر.

در صورتی که معامله نامشروعی در بازار بورس صورت پذیرد، دیگر نمی توانیم حکم شرعی بورس را بلامانع بیان کنیم. زیرا خلاف قانون بوده و حرام است. در غیر این صورت هر نوع معامله قانون در بورس حلال است.

از سوی دیگر تمام فعالیت های بورس، از جمله خرید و فروش سهام و تعیین سود سالانه، طبق مصوبه مجلس شورای اسلامی و زیر نظر شورای نگهبان قانون اساسی صورت می گیرد. پس از آنجایی که همه این مراحل محکوم به حلیّت و صحّت می باشد، حکم شرعی بورس صحیح است.

حکم شرعی بورس از دیدگاه آیت الله وحید خراسانی

ایشان نیز همچون آیت الله خامنه ای معتقد هستند در صورتی که شرکت ها دارای فعالیت نامشروع و حرام نباشند، خرید و فروش سهام آنها بلامانع است. برخی از شرکت ها ممکن است برای انجام معاملات خود به ربا روی آورند. از این رو خرید سهام این شرکت ها ایجاد اشکال می کند.

البته شرکت هایی نیز هستند که معاملات حرام انجام می دهند اما سودی که از انجام این معاملات به دست می آورند، جزء سرمایه شرکت به شمار نمی رود. حکم شرعی بورس و خرید سهام این دسته از شرکت ها نیز بلا مانع است. اگر خلاف آن باشد و سود حاصل از این معاملات در سرمایه شرکت تاثیر بگذارد، خرید و فروش سهام آن جایز نیست.پس به طور کلی خرید و فروش هر نوع سهام شرکتی در بورس جایز است، در صورتی که در آن درآمد های حرام وارد نشود.

دیدگاه آیت الله مکارم شیرازی در باب حکم شرعی بورس

آیت الله مکارم بر این عقیده هستند که به هیچ عنوان خرید و فروش سهام و اوراق بهادار در بورس قمار به حساب نمی آید. با این که امکان کم و زیاد شدن شاخص بورس نیز وجود دارد. اما میان قمار و بازار بورس تفاوت هایی است.
مهمترین تفاوت میان بورس و قمار در این است که، در قمار عمل خوردن مال به باطل صورت گرفته است. یعنی بدون عقد شرعی و مجوز قانونی مال دیگری را خوردن. ولی در بازار بورس خرید و فروش سهام به صورت عقد شرعی و اسلامی صورت می گیرد. از این رو حکم شرعی بورس بدون اشکال است.

اسلام انجام هر نوع معامله ای را مطابق احکام شرع و قانون باشد بدون اشکال می داند. حال ممکن است این معامله در بازار بورس باشد، یا خرید و فروش سهام و … . پس حکم شرعی بورس از منظر ایشان اگر به صورت عقود و معاملات صوری نباشد، جایز است. به طور کلی هر معامله ای که فروشنده آن مالک باشد، یا وکیل از جانب مالک باشد، و خریدار پس از خرید مال، صاحب جنس خریداری شده گردد، بدون اشکال است. بر طبق این اصل قانونی، حکم شرعی بورس حلال است و هر مسلمانی می تواند اقدام به سرمایه گذاری در این بازار نماید. ودر آخر تشکر میکنم که با سایت بورس ملت همراه ما بودید.

اشتراک‌گذاری

در تیم بورس ملت سعی میکنیم اطلاعات شما را در زمینه آموزش بورس ارتقاء بدیم .

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *